Nahum
Inleiding
Inleiding

In het boek Nahum zien we hoe de toorn van God voor altijd een einde maakt aan de macht en de heerschappij van de wereld en de trots van de mens. Maar terwijl Hij oordeelt, denkt Hij ook aan hen die op Hem vertrouwen.

Over Nahum is niets anders bekend dan wat hij in zijn boek over zichzelf zegt. Dat is niet veel. Hij noemt zijn naam en de plaats waar hij vandaan komt. De opdracht die hij heeft, is Ninevé het oordeel van de HEERE aanzeggen.

Over de datering van zijn profetie is ook niet veel bekend. Enkele gegevens in zijn profetie geven een grens aan binnen welke tijdsperiode het geweest zal zijn. Nahum noemt in zijn profetie de plaats No-Amon en wat daarmee is gebeurd als voorbeeld voor Ninevé dat een dergelijk lot zal ondergaan (Na 3:8-108Bent u beter dan No-Amon,
dat aan de rivieren ligt,
[met] water eromheen,
[met] de zee als vestingwal,
haar muur [bestaat] uit zee?
9Cusj en Egypte waren haar kracht
en er [kwam] geen einde aan.
Put en Libië
waren er tot uw hulp.
10Ook zij ging in ballingschap,
in gevangenschap.
Zelfs haar kleine kinderen werden verpletterd
op de hoeken van alle straten.
Over haar aanzienlijken
wierpen zij het lot
en al haar groten
werden in boeien geslagen.
)
. De verovering van No-Amon heeft plaatsgevonden in ca. 663 v.Chr. Een andere gebeurtenis is de val van Ninevé zelf, waarover Nahum profeteert. Die val heeft plaatsgevonden in 612 v.Chr. De boodschap van Nahum dateert dus van ergens tussen 663 en 612 v.Chr.

Nahum is de tweede profeet van wie we een boodschap van de HEERE voor Ninevé hebben. Ongeveer anderhalve eeuw eerder is de profeet Jona naar Ninevé gestuurd, in de tijd van Jerobeam II – ca. 825-785 v.Chr. (2Kn 14:2525Hij bracht ook het gebied van Israël van Lebo-Hamath tot de zee van de Vlakte [aan Israël] terug, overeenkomstig het woord van de HEERE, de God van Israël, dat Hij gesproken had door de dienst van Zijn dienaar Jona, de zoon van Amitthai, de profeet uit Gath-Hefer.). Net als Nahum moest Jona een boodschap van oordeel brengen. De reactie daarop was de massale bekering van de stad. Maar na verloop van tijd is het vuur van de bekering gedoofd en is de stad weer in de zonde gaan leven, in opstand tegen God.

In de boodschap die Nahum voor Ninevé heeft, is geen ruimte voor bekering. De stad is zozeer in de zonde verzonken, dat er geen enkele hoop op een nieuwe bekering is, zodat niets anders dan het definitieve oordeel rest. Dat God de stad spaarde na de prediking van Jona, maakt de schuld van Sanherib slechts groter als hij optrekt tegen het volk en de stad van de God Die zo genadig Ninevé heeft gespaard.

Hoewel het eigenlijke onderwerp van het boek het oordeel over Ninevé is, horen we ook woorden van troost voor Gods volk. Nahum betekent ‘troost’. Het oordeel over Ninevé betekent troost voor Gods volk. Terwijl ze lijden onder de overheersing van dit goddeloze volk, mogen ze zich troosten met de gedachte dat God hen niet vergeet en het juk van deze vijand zal verbreken.

Voor ons is de bemoediging dat we mogen weten dat lijden dat ons overkomt, om welke oorzaak ook, in de hand van de Heer is. We mogen daarbij weten dat Hij het lijden ten slotte van ons zal wegnemen om ons ten laatste wel te doen. In het leven van de gelovige heeft niet het kwaad of het lijden het laatste woord, maar de Heer.

De boodschap van Nahum mag dan over Ninevé gaan en voor Ninevé zijn, hij wordt wel verkondigd in Juda. Het is daarom ook een boodschap voor Juda. Nahum betekent, zoals al is gezegd, ‘troost’. Zijn boodschap is een troostboodschap voor Gods volk. In zijn profetie van oordeel over Ninevé ligt voor Gods volk de troost van de verlossing van een knellend juk. Nahum is in dit opzicht een voorloper van Simeon die in Jeruzalem de “vertroosting van Israël” verwachtte (Lk 2:2525En zie, er was een man in Jeruzalem wiens naam was Simeon, en deze man was rechtvaardig en Godvrezend en verwachtte [de] vertroosting van Israël, en [de] Heilige Geest was op hem.), die in de komst van de Messias is gekomen.

Nahum toont hoe de toorn van God voor altijd een einde maakt aan de macht en de heerschappij van de wereld en de trots van de mens. Maar te midden van het oordeel vinden we hier ook het getuigenis van de trouw van God (Na 1:77De HEERE is goed, /teth/
Hij is tot een vesting op de dag van de benauwdheid.
Hij kent hen die tot Hem hun toevlucht nemen. /jod/
)
. Terwijl Hij wraak oefent, denkt Hij aan hen die op Hem vertrouwen en op Hem wachten. Het gaat in deze profetie om
1. de vernietiging van Assyrië, dat zich nooit weer zal verheffen en
2. de bevrijding van Juda, dat eindelijk verlost zal zijn (Na 1:1515Zie op de bergen
de voeten van hem die het goede boodschapt,
die vrede laat horen!
Vier uw feestdagen, Juda,
kom uw geloften na,
want de verderfelijke [man] zal voortaan niet meer
door u heen trekken,
hij is helemaal uitgeroeid.
)
.

Het boek van de profeet Nahum heeft dus als onderwerp de verwoesting van Ninevé. Ninevé is de hoofdstad van Assyrië, de grote vijand van Gods volk en van God. Assyrië is door God gebruikt als werktuig om Zijn volk te tuchtigen dat van Hem is afgeweken. Daarbij heeft Assyrië alleen eigen belangen voor ogen gehad en nagestreefd. Ook heeft dat volk zich beroemd op zijn eigen kracht en God gelasterd. God zal Ninevé als de representant van Assyrië al het kwaad vergelden dat zij hebben gedaan (Js 10:5-195Wee Assyrië, de roede van Mijn toorn;
en Mijn gramschap is een stok in hun hand.
6Op een huichelachtig volk zal Ik hem afsturen;
tegen het volk waarop Ik verbolgen ben, zal Ik hem bevel geven
om roof te plegen, om buit te roven,
en om het te vertrappen als slijk op straat.7Maar zelf meent hij het zo niet,
en [diep in] zijn hart denkt hij zo niet.
Want [het leeft] in zijn hart om weg te vagen
en de volken uit te roeien – niet weinige!
8Want hij zegt:
Zijn mijn vorsten niet allemaal koningen?
9Is het Kalno niet [vergaan] als Karchemis,
Hamath als Arpad,
Samaria als Damascus?
10Zoals mijn hand wist te vinden
de koninkrijken van de afgoden,
hoewel hun beelden [die] van Jeruzalem en [die] van Samaria overtroffen;
11zoals ik gedaan heb
met Samaria en zijn afgoden –
zou ik zo niet doen met Jeruzalem en zijn afgodsbeelden?12Het zal gebeuren, zodra de Heere heel Zijn werk op de berg Sion en in Jeruzalem voltooid heeft, dat Ik de vrucht van de trots van de koning van Assyrië en de glans van zijn hooghartige oogopslag zal vergelden.
13Want hij zegt:
Door de kracht van mijn hand heb ik [dit] gedaan,
en door mijn wijsheid, want ik ben verstandig.
Ik heb de grenzen tussen de volken weggenomen,
hun voorraden uitgeplunderd,
en als een machtige de [hoog]gezetenen neergehaald.
14Mijn hand vond, als was het een vogelnest,
het vermogen van de volken.
En zoals men verlaten eieren bijeenraapt,
raapte ík de hele wereld bijeen.
Niemand was er die [zijn] vleugel verroerde,
die [zijn] snavel opende of die [ook maar] piepte.
15Zou een bijl zich beroemen tegen wie ermee hakt,
of een zaag zich verheffen tegen wie hem trekt?
Alsof een staf regeert over wie hem hanteert,
alsof een stok opheft wie geen stuk hout is.16Daarom zal de Heere, de HEERE van de legermachten,
zijn welgedane vorsten doen uitteren.
Onder zijn rijkdom zal Hij een brand laten woeden,
als een brand van [verzengend] vuur.
17Want het Licht van Israël zal worden tot een vuur,
zijn Heilige tot een vlam,
en die zal zijn distels en zijn dorens
verbranden en verteren, in één dag.
18Hij zal ook de luister van zijn wouden en zijn vruchtbare velden
vernietigen met [alles] wat [daar] leeft.
En hij zal zijn als een wegkwijnende zieke.
19En het overblijfsel van de bomen in zijn bos zal te tellen zijn,
een jongen zou [het aantal] kunnen opschrijven.
)
.

De verwoesting van Ninevé is een goed voorbeeld van hoe de koninkrijken van mensen onneembaar lijken, maar door het oordeel van God toch ten onder gaan. In het oordeel over Ninevé zien we het oordeel over Assyrië en over alle Godvijandige volken. Ninevé vertegenwoordigt Assyrië en Assyrië vertegenwoordigt alle Godvijandige volken.

Het boek kan in drie delen worden verdeeld, gelijk aan de drie hoofdstukken die het heeft:
A. Het oordeel over Ninevé (of Assyrië) en het herstel van Israël (Nahum 1).
   1. Aanhef (Nahum 1:1)
   2. De kenmerken van de HEERE (Nahum 1:2-7)
   3. Het definitieve oordeel over Assyrië (Nahum 1:8-14)
   4. Het goede nieuws (Nahum 1:15)
B. Gedetailleerd verslag van de aanstaande verwoesting van Ninevé (Nahum 2).
   1. Belegering en inname van de stad (Nahum 2:1-7)
   2. De plundering (Nahum 2:8-10)
   3. De puinhoop (Nahum 2:11-13)
C. De oorzaken van het oordeel (Nahum 3).
   1. Hebzucht en gruwelen (Nahum 3:1-3)
   2. Verdorvenheid en afgoderij (Nahum 3:4-7)
   3. Vergelijking met Egypte; voorbeeld van No-Amon (Nahum 3:8-10)
   4. De onherstelbare puinhoop (Nahum 3:11-10)


Lees verder